રવિવાર, 14 મે, 2023

જીવાત્મા ને જાણો, પરમાત્મા પરખાઈ જશે

            જીવાત્મા ને જાણો, પરમાત્મા પરખાઈ જશે.


     મિત્રો ઈશ્વર ને મોટા મોટા સંતો-મહંતો કે ભક્તો પણ જાણી શક્યા નથી/સમજી શક્યા નથી, અરે સુદામા-વિદુર જેવા બક્તો કે જે ઈશ્વર ની સાથે રહેતાં હોવા છતાં ન સમજી શકે તો સામાન્ય માણસ ની શી વિસાત ? પણ આ સામાન્ય માનવ ઈશ્વરે બનાવેલી દરેક કૃતિઓમાં સર્વોચ્ચ છે, અને ઈશ્વર ને તે પ્રિય છે, અને તેનું પ્રમાણ છે રામાયણ ની આ ચોપાઈ. "सब मम प्रिय सब मम उपजाए, सबसे अधिक मनुज मोहे भाए"  તેથી માનવી ને ઇશ્વરે જે આપ્યું છે તે અન્ય કોઈ ને પણ આપ્યું નથી, તેથીજ કદાચ ઇશ્વરે વધારે માં વધારે અવતાર માનવ શરીરે લીધા છે. આપણાં શાસ્ત્ર કહે છે કે આપણાં શરીર માં બેઠેલા ઈશ્વર ને ઓળખી લો તો અન્ય કોઈ જગ્યાએ ઈશ્વર ને શોધવાની જરૂર નથી. પણ માનવ ને આટલું બધું આપ્યું તેમાં સાથે ડોઢ ડહાપણ પણ આપ્યું, અને તેથી માનવી પોતાની ક્ષમતા થી વધારે વિચારવા લાગ્યો અને અન્ય થી પોતાને વધારે સમજવા લાગ્યો ત્યાર થી બધા દુખો ની શરૂઆત થઈ. સુવર્ણ ની લંકા ના રાજા રાવણ પાસે શું ન હતું ? નવ નવ ગ્રહો તેના હુકમ પ્રમાણે ચાલતા, પણ "હું" આવ્યું અને હણાયો, જો પોતામાં રહેલા રામ ને જાણ્યા હોત તો રામ સાથે યુદ્ધ ન કર્યું હોત.(જો કે આ એક લીલા હતી.)

        અનેક સંતો અને ઋષિ મુનિઓ સંસાર છોડીને એકાંતમાં તપ કરવા જતા રહે છે, ત્યાં કોઈ મંદિર કે મૂર્તિ હોતી નથી, તો ત્યાં કોની પૂજા કરે છે! મારા ધારવા પ્રમાણે તેઓ પોતામાં રહેલા રામ ની આરાધના કરે છે અને ભવસાગર તરવા ની કુંજી શોધી લે છે. સામાન્ય માનવ કદાચ આવી તપસ્યા ન કરી શકે, પણ અન્ય જીવ માં રહેલા રામ ને ઓળખી લે તો બેડો પાર થઈ જાય.

      આજે માનવ માનવ થી લડે છે, દેશ બીજા દેશ થી લડે છે, તેથી લડાઇઓ થાય છે, અને આ લડાઇઓ જીતવા માટે બીજા થી શ્રેષ્ઠ હથિયારો રાખવા પડે છે, સેના-જાસૂસો રાખવા પડે છે, બીજા થી સવાયા હથિયાર-બૉમ્બ-બંદુક કે તોપો પણ રાખવી કે બનાવવી પડે છે, લશ્કરી વાહનો, ફાઇટર વિમાનો-સબમરીન કે લડાકુ જહાજો રાખવા પડે છે, અને નવા નવા હથિયારો બનાવવા માટે વૈજ્ઞાનિક રોકવા પડે છે, સંશોધન કાર્ય માટે અનેક ઉપકરણો વસાવવા અરબો ખરબો નો ખર્ચ કરવો પડે છે. જો ફક્ત માનવી માનવી માં ઈશ્વર ને જોતો કે શોધતો થઈ જાય તો સ્વર્ગ ની શોધ કરવા ની પણ જરૂર ન પડે, ધરતી પર જ સ્વર્ગ મળી જાય. લડાઈ માટે ખર્ચાતું અરબો ખરબો નું ધન અન્ય શુભ કાર્યો માં વાપરી શકાય, આવા કારખાના બંધ થાય તો રોજગારની ચિંતા ન કરતા, ઈશ્વર જન્મ આપે છે ત્યારથીજ પોષણ આપવાની જવાબદારી પોતાના શિર પર લે છે.

       ઈશ્વરે જે આપ્યું છે તેનાથી સંતોષ ન થવાનું કારણ એ છે કે આપણને પુરી માહિતી નથી અથવા ઝીણી નજરે જોવાનો સમય નથી કે જાણી શકવાની બુદ્ધિ નથી, કોરોનાએ પ્રાણવાયુ ની કિંમત સમજાવી, કેટલા લોકો પ્રાણવાયુ ના અભાવે મૃત્યુ પામ્યા, પ્રાણવાયુ જીવન આપે છે અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ મૃત્યુ સુધી પણ પહોંચાડી શકે છે, આ પ્રાણવાયુ ક્યાં થી આવે છે ! વૃક્ષો રાત્રિના સમયે આ પ્રાણ ઘાતક કાર્બન ગ્રહણ કરી લે છે અને દિવસે પ્રાણવાયુ બહાર કાઢે છે, પણ આપણે વૃક્ષો રહેવા દીધા નથી, મને યાદ છે, મારા ગામ માં બાવળ ની કાંટ હતી, જેની માલિકી અમારી હતી, જેમાં ગાય ભેંસ જેવું પ્રાણી ઘૂસી જાય તો શોધવું મુશ્કેલ પડે, સમય સમય પર આ કાંટ કાપવામાં આવતી અને નવા બાવળો રોપવામાં આવતા, આજે આ કાંટ ની માલિકી સરકાર ની છે પણ કાંટ નથી. પ્રગતિ ના નામે આપણે વૃક્ષો કાપ્યા પણ વાવ્યા નહીં, પ્રાણવાયુ ક્યાં થી મળે? યંત્રો દ્વારા એકઠો કરવો પડે છે. 

        વરસાદ આવે એટલે નદીઓ-તળાવો ભરાય, જમીનમાં પાણી ઊતરે, ખેતી થાય, પોષણ મળે, પણ જંગલો માં વાવણી કોણ કરે છે? જંગલી પશુ-પક્ષીઓ ફળ-ફૂલ ખાય, એના ફેંકી દીધેલા કે વિષ્ઠા માં થી બીજ ધરતી પર પડે અને પાંગરે, પણ આ જંગલી જીવ મરે ત્યારે તેનો અંતિમ સંસ્કાર કોણ કરે? ઈશ્વરે મડદા ખાનારા જીવ રચ્યા છે જે આ સફાઈ કરે છે. માંસાહારી પશુઓ વસ્તિ નિયંત્રિત રાખે છે, આ પ્રાણીઓ ને ભોજન માટે રાત્રિના શિકાર કરવો પડે છે, તેમની પાસે લાઈટો ની સુવિધા નથી પણ તે અંધારાંમાં આપણા થી અનેક ગણું જોઇ શકે છે તેથી તે આસાની થી ભોજન પ્રાપ્ત કરી શકે છે. હજારો કીલો મીટર ની સફર કરીને આવતા કુંજ જેવા અનેક પક્ષીઓ ભારત જેવા દેશોમાં આવે છે અને સમય જતાં પાછાં પોતાના વતન માં પહોંચી જાય છે, આ પક્ષીઓ પાસે કોઈ માર્ગ દર્શક યંત્રો હોતા નથી, છતાં પોતાનો માર્ગ કેવી રીતે શોધે છે ? વરસાદ પૂરો થાય પછી સંગ્રહ થયેલું પાણી સૂર્ય પ્રકાશ થી સોસાવા લાગે, પછી પાણી માટે વર્ષા ઋતુ ની રાહ જોવી? ના ઈશ્વરે પર્વતો નું નિર્માણ ફક્ત યાત્રા સ્થળ કે પર્વતારોહણ માટે નથી કર્યું, ત્યાં એકઠો થયેલો બરફ ગરમી પડતાં પીગળવા લાગે અને મોટી મોટી નદીઓમાં એનું પાણી વહેતું થાય જે થી બારે માસ પાણી મળતું રહે છે, આજ કાલ આપણે મિનરલ વોટર નો ઉપયોગ કરીએ છીંએ, પણ જાનવરો વરસાદ કે નદી-નાળા નું એકઠું થયેલું પાણી પી ને જીવે છે, આ પાણી માં જાનવરો નહાતા હોય, મળ ત્યાગ કરતા હોય, ક્યારેક તો તેમાં મરેલા જીવો લાંબા સમય સુધી પડ્યા હોય, છતાં આ પાણી જાનવરો પિએ છે અને આખું જીવન ગુજારે છે, હાથી કે ઊંટ જેવા જીવો દિવસો ના દિવસો પાણી વિના ચલાવી શકે છે, કારણ કે તેને એવા વાતાવરણ માં રહેવાનું હોય છે કે જ્યાં સહેલાઈ થી પાણી ન મળે, તેથી ઈશ્વરે આ બધી સુવિધા બનાવી છે, પણ આપણે ? જવાદો, હું પણ માણસ છું અને મારામાં પણ "હું" છે, ડોઢ ડહાપણ છે, લખવું સહેલું છે, અમલ કરવો અઘરો છે. આવા તો અનેકો અનેક ચમત્કાર છે, જે ઈશ્વરે વિના મૂલ્યે આપણને આપ્યા છે, બસ પારખુ નજર હોવી જોઈએં, લખવા બેસીએ તો દિવસો ના દિવસો વીતી જાય પણ ઈશ્વરના ઉપકારો ની ગણના ન થઈ શકે, માટે હરી ભજો અને ભજન કરો.

જય માતાજી, જય નારાયણ.

કેદારસિંહજી મે. જાડેજા

ગાંધીધામ, કચ્છ.

૯૪૨૬૧૪૦૩૬૫.


 

ભક્ત માળ (નાભા ભગત.)

                                          ભક્ત માળ (નાભા ભગત.)

૨૭.૬.૨૨.

મિત્રો આપે કૃષ્ણ ચરિત્રમાં વાંચ્યું હશે કે બ્રહ્માજીએ એક વખત ભગવાન કૃષ્ણ ના બાળ સખા અને વાછડાઓ નું અપહરણ કરેલું, ભગવાને એવાજ વાછરડા અને ગોપ બાળ નું નિર્માણ કર્યું જેથી કોઈને આ અપહરણ ની ખબર ન પડી, બ્રહ્માજીએ ભગવાન ની માફી માંગી પણ ભગવાને દંડ આપવા માટે બ્રહ્માજીને કળિયુગ માં એક અંધ બાળક બની જન્મ લેવા ની આજ્ઞા કરી, જ્યારે બ્રહ્માજીએ આજીજી કરી ત્યારે ભગવાને કહ્યું કે આ અંધાપો ફક્ત પાંચ વર્ષ નો હશે, ત્યાર બાદ સંતો ના આશીર્વાદ થી આપ દિવ્ય દૃષ્ટિ પ્રાપ્ત કરશો, સંતો ના મત પ્રમાણે શ્રી બ્રહ્માજીએ ગોદાવરી નદી ના કિનારે મહારાષ્ટ્ર માં આવેલા ભદ્રાચલમ નામ ના ગામ માં બ્રાહ્મણ રામદાસજી અને જાનકી દેવી ના ઘરે નાભા ભગત ના રૂપે જન્મ લીધો.   

  નાભા ભગત ની કથા તો ખૂબ લાંબી છે, પણ આજ-કાલ લોકો ને લાંબું વાંચવાનો સમય નથી, માટે ટૂંક માં લખું છુમ. નાભા ભગત જન્મ થી અંધ હોવાથી માતા પિતા દુખી હતા, પણ જ્યોતિષીઓ એ કહ્યું કે તમારો આ બાળક મહાન બનશે, ૨, વર્ષ ના થયા ત્યાં તેમના પિતા નું અવસાન થઈ ગયું, બાદ ૫, વર્ષ ના થયા ત્યાં અકાળ પડ્યો અને માતા પણ ગુમાવી બેઠાં, નાભાજીને ઈશ્વર કૃપા થી બે સંતો મળી ગયા જેમના આશીર્વાદ થી તેમને દૃષ્ટિ પણ મળી ગઈ અને જયપુરમાં ગલતા આશ્રમ માં રહીને સંત સેવા અને હરિ ભજન કરવા લાગ્યા.  

    ભક્ત નાભાદાસજી મહારાજ એક મહાન ભક્ત હતા, એમણે "ભક્ત માળ" નામ નો ગ્રંથ લખેલો, જેમાં તેમણે દરેક સંપ્રદાય ના સંતો-મહંતો ના ચરિત્રો લખેલા, "ભક્ત માળ" એટલે એક એવી માળા જેમાં ભક્તો રૂપી મણકા હોય, જે ભક્તિ રૂપી દોરા માં પરોવાયેલા હોય, સદ્ગુરુ રૂપી મેર (સુમેરુ) અને આ બધાને પરોવી ને જે ગાંઠ મારીને ફૂમતું બનાવવામાં આવે છે તે ઈશ્વર નું પ્રતીક હોય છે, જે શ્રી હરિ ના કંઠમાં પહેરાવવામાં આવે છે. નાભાજીએ આ માળા ને એક અનેરું રૂપ આપવાનું નક્કી કરેલું, જેમાં એક એક મણકા ને પરમ ભક્ત નું નામ આપ્યું જે ખરેખર ભક્તિ રૂપી દોરા માં પરોવાયા હતા, પણ હવે પ્રશ્ન એ થયો કે "મેર" કે જે માળાનો સર્વોત્તમ મણકો હોય છે, એ કયા સંત ના નામ સાથે આલેખવો ? અનેક ચર્ચા વિચારણા બાદ સદ્ગુરુ ના આદેશ થી નક્કી કર્યું કે સંતો મહંતો નો એક મેળાવડો-ભંડારો-કરવો, અને એમાં એવા સંત મહાત્માની વરણી કરવી જે સર્વાનુમતે શિર મોર હોય, એમને આ ભક્ત માળ ના મેરુ તરીકે સ્થાપિત કરવા. 

  ભારત ભર ના સંતો-મહંતો ને આમંત્રણ આપવામાં આવ્યું, સંત તુલસીદાસજીને કાશી માં આમંત્રણ આપવામાં આવ્યું પણ ત્યારે તુલસીદાસજી હાજર ન હતા, ત્યારના બાદશાહ અકબર ના આમંત્રણ ને સ્વીકારીને તેઓ દિલ્હી પધાર્યા હતા, જ્યારે તેમને ખબર મળ્યા કે નાભા ભગત ભંડારો કરે છે ત્યારે તેઓ પણ સંતો-મહંતો ના દર્શન માટે પહોંચ્યા, પણ ત્યારે બેસવાની જે વ્યવસ્થા કરવામાં આવેલી તે ખીચો ખીચ ભરાઈ ગયેલી, તેથી તુલસીદાસજી સંતો-મહંતો ની પાદુકા રાખવામાં આવેલી તે જગ્યા પર બેસી ગયા જેથી સંત ચરણો ના દર્શન થાય. થોડી વારે ભંડારા નો પ્રસાદ પીરસનારા તુલસીદાસજી પાસે પહોંચ્યા અને પ્રસાદ લેવા માટે પાત્ર માંગ્યું, તુલસીદાસજી પાસે તો કોઈ પાત્ર ન હતું તેથી તેમણે એક સંત ની મોજડી ધરી ને કહ્યું કે ભાઈ આમાં પ્રસાદ આપી દો, પીરસનારા કહેવા લાગ્યા કે તમે કેવા સાધુ છો! એટલી પણ સમજ નથી કે આ મોજડીમાં પ્રસાદ લેવાય ખરો? પ્રસાદ અપવિત્ર બની જાય, ત્યારે તુલસીદાસજીએ કહ્યું કે ભાઈ, સંતો ની મોજડીમાં તો અખાજ પણ પ્રસાદ બની જાય જ્યારે આપ તો પ્રસાદ આપો છો, માટે પીરસો આજે આ પ્રસાદ તો સાક્ષાત્ ઈશ્વરના મુખે થી સ્પર્શ કરીને આવ્યો હોય એટલો પવિત્ર બની જશે.   

   આ વાદ-વિવાદ નાભા ભગત ના કાને પડ્યો, તેઓ દોડતા આવ્યા કે ક્યાંક કોઈ સંત નું અપમાન તો નથી થતું ને ?  સંત તુલસીદાસજીને સંતોની મોજડીમાં પ્રસાદ લેતા જોઈને નાભાજી ભાવુક થઈ ગયા અને તુલસીદાસજીને સિંહાસન પર બેસાડીને તેમનું પૂજન કર્યું અને કહ્યું કે જે સંત અન્ય સંતો ની મોજડીને પણ આટલું પવિત્ર માનતા હોય, એ જ આ "ભક્ત માળ" ના "મેર" બની શકે. અને બધા સંતો ની હાજરીમાં ભક્ત તુલસીદાસજીને સુમેરુ તરીકે સ્વીકાર કર્યા. બધા મણકામાં ભક્તિ રૂપી દોરો એક બાજુ થી પ્રવેશ કરીને બીજી બાજુ થી બહાર નિકળે છે, જ્યારે સુમેરુ મણકો એક એવો મણકો છે, જેમાં બન્ને બાજુનો દોરો પ્રવેશ કરીને ઈશ્વર રૂપી ફૂમતાંમાં બંધાઈ જાય છે, એટલે કે ઈશ્વર મય બની જાય છે. 

  મિત્રો "ભક્ત માળ" એક પવિત્ર વાંચવા અને મનન કરવા જેવો ગ્રંથ છે, સમય અને ભાગ્ય હોય તો જરૂર વસાવવો અને વાંચવો-વંચાવવા જેવો છે. આ મારું સંકલન મારી સમજ પ્રમાણે નો લેખ લખ્યો છે, કોઈ ભૂલ હોય તો જરૂર જણાવશો.


સંકલન-

કેદારસિંહજી મે. જાડેજા

ગાંધીધામ, ૯૪૨૬૧૪૦૩૬૫

kedarsinhjim.blogspot.com.


125, નિરંતર નામ


                                         





                       નિરંતર નામ

ઢાળ- હૂંતો વારી જાઉં નંદ કુમાર તમારા લટકા ને..જેવો..


નિરંતર રટતા તારું નામ,   અમોને સારું લાગે છે. 

            કરીએ વિધ વિધ નામે ગાન, અમોને પ્યારું લાગે છે.

  

માડી તું તો કેવી મોટી, મારી માડી ની પણ માડી

તોય છતાં ના નાની મારી,   તું તો જગની માડી

                 ભજતાં જનની જગદાધાર, અમને પ્યારું લાગે છે..


મઢ વાળી તું મઢમાં બેઠી,   મઢડે કોણ બિરાજે

કોયલા ડુંગર હર્ષદ માતા,   રવમાં રવેચી રાજે

            ચોટીલે ચામુંડા ની આણ, ભક્તોના ભય ને ભગાડે છે.... 


એક જગા તું આશ પૂરે ને,  બીજે ત્રિશૂળ તાણે

ભક્ત જનોને ભાવે રમાડે, અવગુણ ઉર ના આણે

          દૈત્યોના કરીને કામ તમામ, અભય પદ અમને આપે છે...


બહુરૂપા તું માવડી મારી,   ભક્તના ભાવ ને જાણે

ધ્યાન ધરી ને સાંભળે સૌનું, કદી’ અભાવ ન આણે

            જગત નું કરવા ને કલ્યાણ,  અવિરત આતુર લાગે છે..  


દીન તણી મારી "દીન વાણી" ને,  અવિરત ધ્યાને ધરજો

દોષ ભલે હો અગણિત એમાં,  અવગુણ અળગાં કરજો

              ગુણલા "કેદાર" હરદમ ગાય,   એવી આશા રાખે છે...

તા ૩.૧.૨૧

સાર;- હે મા, તું ભક્તોના દિલમાં અનેક નામે વાસ કરે છે, અમો આ નામો નું રટણ કરીને ભક્તિ સાથે આનંદ પણ પામી રહ્યા છીંએ. 

      હે મા, તું કેવડી મોટી મા છો ! તું તો મારી મા ની પણ મા છો,  છતાં તું મારી નાની નથી પણ જગત ની મા છો, આવી જગત જનની ને ભજતાં અમને ખૂબ આનંદ આવે છે.  

     હે મા, મઢ સ્થાનક માં તું મઢ વાળી નામે બિરાજમાન છો, તો મઢડા સ્થાનક માં મોગલ નામે, કોયલા ડુંગર પર હર્ષદ માતાના નામે, રવ માં રવેચી ના નામે તું ભક્તો ના દિલ પર રાજ કરેછે તો ચોટીલા માં ચામુંડા નામે તારી આણ એવી છે કે ભક્તો કોઈ રાક્ષસી પ્રવૃત્તિ નો ભય રાખતા નથી.   

     હે મા, ક્યાંક તું ભક્તો ની આશા પૂર્ણ કરે છે, તો ક્યાંક હાથમાં ત્રિશૂળ ધારણ કરીને રાક્ષસી વૃત્તિ ધરાવતા તત્વો નો નાસ કરે છે અને ભાવ સહિત ભક્તોની સંભાળ રાખે છે. 

     હે મા, તારાં તો અનેક રૂપ છે અને તું તારા ભક્તો ના ભાવ ને ધ્યાન થી સાંભળે છે, ક્યારેય પણ તને અભાવો આવતો નથી, મા તું તો જગત નું કલ્યાણ કરવા સદાય આતુર રહે છે.

     હે મા, મેં "દીન વાણી" નામે તારા ગુણગાન ગાવા ભક્તિ ગીતો-ભજનો ની રચના કરી છે, તેમાં કોઈ પણ ભૂલો હોય તો તેના પર ધ્યાન ન આપતાં હું સદા તારા ગીતડાં ગાતો રહું એવા આશીર્વાદ આપજે.

રચયિતા,

કેદારસિંહજી મે. જાડેજા

ગાંધીધામ. કચ્છ.

૯૪૨૬૧૪૦૩૬૫



023, નવધા ભક્તિ

 

                                                 નવધા ભક્તિ


ઢાળ- બ્રહ્મ લીન નારાયણ બાપુએ ગાયેલું ભજન -હેતુરે વિનાના ન હોય હેત-જેવો


સાખીઓ-

ઋષિ માતંગ ની શિષ્યા, પંપા સરોવર પાળ.  એકજ આશા હરિ મળે, પછી આવે ભલેને કાળ.    

એક ભરોંસો ગુરુ દેવ નો, વચન ન મિથ્યા જાય. કાયા મહીં કૌવત રહે, હરિ દરશન શુભ થાય 

(ચો) અધમ તે અધમ નારી ભીલ જાતી, જાણે નહિ કોઈ જોગ દીપ બાતી       

     એક ભરોંસો રહે વિશ્વાસે,  ગુરુ મુખ વચન હરિ દર્શન થાશે..................................


ભીલડી તને નવધા ભક્તિ ભણાવું..    તારા હૈયે હામ ધરાવું....


(૧) સંત સમાગમ હરદમ કરવો,     (૨) કથા કીરતન માં જાવું     

(૩) ગુરુ પદ પંકજ સેવા કરવી,      (૪), કપટ તજી પદ ગાવું......


(૫) મંત્ર જાપ ભરોંસો ભૂધર નો,       વેદ પુરાણે ગણાયું   

(૬) સદાચારી રહી કરમો કરવા,       ભૂધર ભજન માં ભીંજાવું....  


(૭) સકળ જગતને હરિ મય માની,  સંત સવાયા જણાવું  

(૮) સંતોષી, પર દોષ ન જોવા,    અષ્ટમ ભક્તિ જણાવું...


(૯) સરલ સ્વભાવ કપટ નહિ મનમાં,  માયા માં ના ફસાવું

    હરખ શોક કોઈ હૃદયે ન ધરવા,   ભાવ ભજન માં ન્હાવું...


જો ગુણ ભાળું એક પણ એથી,   નિશ્ચય પાર કરાવું

"કેદાર" કરુણાકર પાર ઉતારે,    ગુણ ગોવિંદ નું ગાવું...


ભાવાર્થ:-દક્ષિણ ભારતમાં તુંગભદ્રા નદીના ઉત્તર કાંઠે કિષ્કિંધાથી બે માઈલ નૈઋત્યમાં પંપા સરોવર આવેલું છે,  

આ સરોવર પાસે રામની પરમ ભક્ત એક ભીલડી, નામે શબરી રહેતી હતી અને તે પંપા સરોવરને પશ્ચિમ કિનારે રહેતા મતંગ ઋષિની શિષ્યા હતી. મતંગ ઋષિ દેવલોકમાં જતાં પહેલાં શબરીને વચન આપતા ગયેલા કે તને રામ મળશે. જ્યારે લક્ષ્મણ સહિત રામ પધાર્યા ત્યારે એનું પૂજન કરી એમને આશ્રમમાં આસન આપી ચાખી ચાખી ને મીઠાં મીઠાં (પણ એઠાં) બોર ધર્યા. 

    શબરી ની અનન્ય ભક્તિ જોઈને શ્રી રામ ખૂબજ ખુશ થયા, જ્યારે શબરી પોતે કોઈ જાતની ભક્તિ ની રીત ન જાણતી હોવાનું કહ્યું ત્યારે શ્રી રામે તેને નવ પ્રકારની ભક્તિ વિષે જણાવ્યું અને કહ્યું કે આમાંથી કોઈ પણ એક પ્રકારની ભક્તિ કોઈ કરે તો હું તેને આ ભવ સાગરથી પાર ઉતારુ છું, (નરસી મહેતાજીએ કહ્યું છે કે "હરી ના જન તો મુક્તિ ન માંગે, માંગે જનમ જનમ અવતાર રે..." મને પણ લાગે છે કે જો સાક્ષાત્ ઈશ્વર પણ માનવ શરીર માં જન્મ લેવા માંગતા હોય તો એ કેટલો મહાન હશે ? અને મોક્ષ મળ્યા પછી શું કરવાનું ? કંઈ નહીં ? તો માનવ બનીને હરી ભજન માં મગ્ન રહેવું મને ઉત્તમ લાગે છે.) ભક્તિના નવ પ્રકાર છે.


૧, પ્રથમ ભક્તિ છે સંતો મહંતોની સેવા કરવી, તેમના વચનો સાંભળી ને જ્ઞાન લેવું.

૨, બીજી ભક્તિ છે જ્યાં પણ  મારી કથા થતી હોય તેનું શ્રવણ કરવું.

૩, ગુરુ ના ચરણ કમળ ની સેવા કરવી, એટલે કે સદ્દગુરૂ ના દરેક વચનો નું ભાવ થી પાલન કરવું તે ત્રીજી      ભક્તિ છે.

૪, ચોથી ભક્તિ છે કોઈ પણ જાતનું કપટ રાખ્યા વિના મારા નામ નું ગાન કરવું.

૫, પાંચમી ભક્તિ, જે વેદો માં પણ પ્રકાશિત છે એવા મંત્રો પર દ્રઢ વિશ્વાસ રાખીને જાપ કરવો.

૬, છઠ્ઠી ભક્તિ છે, સદાચારી બની ને પોતાના જ્ઞાન નો અહંકાર રાખ્યા વિના ભગવાન નું ભજન કરવું.

૭, સાતમી ભક્તિ છે, સર્વે જીવ ને મારા મય માને છે, અને મારા સંતો ને ઉત્તમ ગણે છે.

૮, આઠમી ભક્તિ છે, જે કંઈ મળે તેમાં સંતોષ પામે અને કોઈના પણ દોષો ને સ્વપ્નમાં પણ ન જોવા.

૯, નવમી ભક્તિ છે, છળ કપટ થી દૂર રહેવું, મારા પર ભરોંસો રાખીને હરખ કે શોક ન કરવો.

  આ નવ પ્રકાર ની ભક્તિ માંથી કોઈ એક પ્રકાર ની પણ ભક્તિ કોઈ કરે તો હું તેના પર પ્રસન્ન રહું છું.

રચયિતા-

કેદારસિંહજી મે. જાડેજા

ગાંધીધામ

૯૪૨૬૧૪૦૩૬૫

kedarsinhjim.blogspot.com.

ફોટો-ગુગલ ના સહયોગ થી


023, વિદુર ની ભાજી  

​                                           


                            વિદુર ની ભાજી   

૨૯.૧૨.૮૯

ગિરધારી મહેર કરી તેં મોરારિ

દીન ગરીબ પર દયા દરશાવી, ભાવી ભાજી મારી...

 

પુરી દ્વારિકા સોને મઢેલી, શોભા શિખર ની હીરલે જડેલી

વાયુ વાદળ વીંજણો ઢોળે,    સેવા કરે તમારી...

 

નવલખ ધેનુ ગૌશાળા શોભાવે, મહી માખણ ના ભંડારી

અક્ષૌહિણી સૈન્ય ના સ્વામી શ્રી પતી, ચક્ર સુદર્શન ધારી...


દુર્યોધન નું દિલડું દુભાવ્યું, મોટપ મારી વધારી

છળ કપટ છોડી છોતરાં ચાવ્યા,  સુલભા સ્નેહ સંભારી...


ભાવ થકી ભગવાન રિઝાવે, નેહ ન દેતો નિવારી

દીન "કેદાર" પર દયા દરશાવો, મુખ માં રમજો મોરારી....


ભાવાર્થ:- ભગવાન શ્રી કૃષ્ણ જ્યારે મહાભારત નું યુદ્ધ ટાળવા માટે હસ્તિનાપુર પધાર્યા ત્યારે દુર્યોધને ભાત ભાત ના ભોજન બનાવીને ભગવાન નું સ્વાગત કરવાનું વિચારેલું, પણ જ્યારે સમજાવટ કામ ન આવી, યુદ્ધ અનિવાર્ય બન્યું, કૌરવો માન્યા નહીં ત્યારે ભગવાન ને ખૂબ દુખ થયું, મન વિચલિત થઈ ગયું, દુર્યોધન નો આગ્રહ હોવા છતાં તેના મહેલમાં ભોજન લેવા મન ન માન્યું ત્યારે પ્રભુ વિદુર ની ઝૂંપડી જેવા નિવાસ સ્થાન પર ભોજન લેવા પધાર્યા. 

  સોના ની દ્વારિકાનો માલિક(અખંડ બ્રહ્માંડ નો નાયક) જેના શિખરો પર હીરા મોતી જડેલા હોય, વાદળો વીંજણો બનીને વાયુ ઢોળતા હોય, જેના આંગણે નવ લાખ ગાયો ની ગૌશાળા હોય, મહી અને માખણ ના ભંડાર ભરેલા હોય, જે અક્ષૌહિણી સેના ના માલિક હોય (અક્ષૌહિણી= એક આંકડા ઉપર ૨૧ મીંડા ચડે તેટલી સંખ્યા.) જેની સેવામાં સુદર્શન ચક્ર હોય, એવા હે પ્રભુ, આપે દુર્યોધન ના મહેલમાં ભાત ભાત ના ભોજન ને ન સ્વીકારતાં મારા જેવા પામર ને ત્યાં પધારી ને  પ્રેમ માં ભાન ભૂલેલી મારી પત્ની સુલભાએ આપેલા છોતરાં સ્વીકાર્યા અને મારું માન વધાર્યું.

   આમ જો કોઈ જીવ છળ કપટ છોડીને જો ઈશ્વર ની ભક્તિ કરે તો કોઈ વેદ પુરાણ કે અન્ય શાસ્ત્રો ભણવાની જરૂર નથી, બસ સાચા મન થી હરિ નામ બોલો તો પણ બેડો પાર  થઈ જાય છે.

જય શ્રી કૃષ્ણ.

રચયિતા-

કેદારસિંહજી મે. જાડેજા

ગાંધીધામ

૯૪૨૬૧૪૦૩૬૫

kedarsinhjim.blogspot.com.

ફોટો-ગુગલ ના સહયોગ થી


021, ભરત વિલાપ

                                           




            ભરત વિલાપ

૧૮.૫.૨૨.


સંત હૃદય સમતા ઘણી, અવિરત રટણા રામ.    પર દુખે પીડા ધરે,  એ સાધુ નું કામ..

અવધ કેરું રાજ, ભરત મન ભાવે નહીં, ઝૂંપડીએ જઈ વાસ, કીધો "કેદાર" તેં સંત જન 

ત્યાગ્યા સુખ અપાર, ભૂમિગત આસન કર્યું, પૂજન પાદુકા કાજ, રાજ તજ્યું તેં સંત જન 


પ્રભુજી મારી અરજ કરો ને સ્વીકાર, અવધમાં હરિ પાછાંરે પધારો સરકાર.....ટેક


સૂના સૂના મહેલો સુની સુની ગલીઓ,  રડતાં નર ને નાર

સુની વનરાઈ, બાગ બગીચા,  રામ વિનાનું ભેંકાર...અવધમાં હરિ પાછાં પધારો સરકાર..

    

પિતૃ કેરૂં ઋણ ચુકાવે, પાપ હરે પરિવાર

નારી વશ નરપતિ નીતિ ભૂલ્યા, એનો કરો ને ઉધાર..પાછાં પધારો સરકાર...


સર્વ ગુણસંપન્ન આપ પ્રભુ છો,  સમજો છો સૌ સાર

કલંક રહે જો માત પિતા પર, ધિક્ ધિક્ જગ મોજાર...હરિ પાછાં પધારો સરકાર..


માત સીતાને ભાળી, મનડું રડે મારું,  મુજ કારણ આ માર

કોમળ કાયા મુલાયમ ચરણો,  તાપ સહે છે અપાર...અવધમાં હરિ પાછાં પધારો સરકાર..


અધમા અધમ કેવાં કર્મો હશે મારા, છૂટ્યો હરિ નો પ્યાર  

કૈકેયી વચને ત્યાગો મને તો, ધિક્ ધિક્ મારો અવતાર.....અવધમાં હરિ પાછાં પધારો સરકાર..


રામ ચરણ માં રડે ભરતજી,   કરુણા કથે છે "કેદાર"

પાદુકા પ્રસાદી આપી, રીઝવે દયાનિધિ, ધન્ય ધન્ય સંત કુમાર...  


ભાવાર્થ-    

     હે રામ, આપના વિના અયોધ્યા ના મહેલો-ગલીઓ-બાગ બગીચા સૂના પડ્યા છે, પ્રજા ત્રાહિ મામ્ પોકારી ઊઠી છે, માટે આપ પાછાં પધારવા ની કૃપા કરો.

   હે નાથ કોઈ માતા પિતાએ કદાચ કોઈ ખોટા કાર્યો કર્યા હોય, કોઈ નું કરજ લીધું હોય કે અન્ય ભૂલો કરી હોય તો તેનો પરિવાર એ દોષો ના નિવારણ માટે જીવન ખાપવી દે છે, પિતાજીએ નારી વશ આપને વનવાસ આપ્યો છે, એ અપરાધ કર્યો છે, પ્રજા માનશે કે આ કેવાં રાજા ? નારી વશ રામ ને વનવાસ? આપ પાછાં પધારો અને પિતાજીને આ અપરાધ ના પાપ માં થી મુક્તિ અપાવો. 

     હે નાથ, આપતો સર્વ ગુણો ના ભંડાર છો, બધું જાણો છો, માતા પિતા પર જો કોઈ કલંક રહી જશે તો જગત માં બદનામી થશે, માટે પાછાં અયોધ્યા પધારો અને પિતાજી પર લાગેલા કલંક નું નિરાકરણ કરો. 

   મારી માતા સીતાજી જનક નંદિની છે, કોમળ કાયા છે, માતાના મુલાયમ ચરણો જેને ક’દી રજ પણ સ્પર્શ ન કરી શકતી તે આજે મારા કારણે પ્રખર તાપ માં તપી રહ્યા છે. 

    પ્રભુ, મારા કેવાં પાપ હશે કે આપના સ્નેહ થી મારે અળગું થવું પડે,  કૈકેયી ના કટુ વચનો ના પાપે મારે આપનાથી વિમુખ થવું પડતું હોય તો એ જીવન શા કામનું ?

     અનેક રીતે શ્રી રામજીએ ભરત ને સમજાવી ને પોતાની પાદુકા પ્રસાદ રૂપ આપી અયોધ્યા જવા મનાવી લીધા, રઘુકુળ ના રાજ કુમાર છે  ભરતજી, પણ ધન્ય છે એમને કે એમણે રામ ચરણોમાં પોતાનું જીવન એક મહા સંત સમાણું ગુજાર્યું છે.


રચયિતા-

કેદારસિંહજી મે. જાડેજા

ગાંધીધામ

૯૪૨૬૧૪૦૩૬૫

kedarsinhjim.blogspot.com.


078, સતીઓનું સતીત્વ

                                                 



સતીઓનું સતીત્વ
.

તા. ૧૫.૬.૨૨.

ઢાળ- ધૂણી રે ધાખાવી મેંતો....જેવો... 


સાખીઓ:-

સતી ધર્મ સર્વોપરી, નમે દેવ ઋષિ રાજ,  સંત મહંત નમનું કરે, નારાયણ સત કાજ....

સત્ય ધર્મ સતીઓ તણા, કદીક પ્રારબ્ધ બદલે છે,  સાવિત્રી સત્ય ના જોરે, લેખ માં મેખ મારે છે...  


સતીઓના ચરણે મોટા મુનિઓ નમે છે, મુનિઓ નમે છે પ્રભુજી આદર કરે છે...


સતિ અનસૂયા ના સતીત્વ ને જાણી

ત્રણે દેવીઓ એ ઉરમાં ઈર્ષા બહુ આણી

બાળકો બનેલા ભાળી, યાચના કરે છે.......


સતિ અહલ્યા પર જ્યારે, ઇંદ્ર લોભાયો

ગૌતમ બનીને કેવો,   ભ્રમ માં ઘેરાયો

પથ્થર બની તો પ્રભુએ આવવું પડે છે....


રાજા હરિશ્ચંદ્ર તારામતી નારી

વિશ્વા મિત્રજીએ કીધી કસોટી બહુ ભારી

રૂખી ને રીઝવવા હરિએ દોડવું પડે છે...


સતિ સાવિત્રી કેરાં સત શું વખાણું

સત ના પ્રતાપે ટાળ્યું, વૈધવ્ય ટાણું

વિશ્વ નિયંતા કેરાં નિયમો ફરે છે....


"કેદાર" કેશવ તારી લીલા છે નિરાલી

સતીઓ કે સંતો માટે ભાવ થી ભરેલી

ભક્તો ને માટે મોહન કંઈ પણ કરે છે...

 

ભાવાર્થ-  ઈશ્વર સંતો-મહંતો કે ભક્તો માટે ઘેલો ઘેલો થઈને ફરે છે, પણ સતીઓ માટે તો અનહદ આદર ધરાવે છે. 

    બ્રહ્મર્ષિ નારદજીએ જ્યારે માતા પાર્વતીજી-લક્ષ્મીજી અને બ્રહ્માણીજી પાસે સતિ અનસુયાજીના સતીત્વ ની વાત કરી ત્યારે આ ત્રણે દેવીઓ ને ઈર્ષા આવી અને પરીક્ષા કરવા માટે બ્રહ્મા-વિષ્ણુ અને મહેશજીને મોકલ્યા, ત્રણે દેવો અનસુયાજી પાસે યાચક બની ને ગયા અને નગ્ન બનીને ભિક્ષા આપવા કહ્યું, જો પર પુરુષ સામે નગ્ન બને અથવા ભિક્ષા આપવાની ના પાડે તો તેમનું સતીત્વ તૂટે, પણ માતાજીએ પોતાના સત ના પ્રતાપે ત્રણે દેવો ને ઓળખી લીધા અને પાણી ની અંજલિ છાંટીને બાળક બનાવી દીધા, ત્યાર બાદ મૂળ રૂપ માં લાવવા માટે દેવીઓ એ અનેક પ્રાર્થના કરવી પડી. 

     સતિ અહલ્યા પર ઇંદ્ર મોહિત થઈ ગયો ત્યારે તે સતિ ના પતિ ગૌતમ ઋષિ નું રૂપ લઈ ને ગયેલો, અહલ્યાજીએ તો તેને પોતાના પતી સમજીનેજ આદર કરેલો, પણ જ્યારે ઋષિ ને આ વાત ની ખબર પડી ત્યારે તેણે સતિ ને શ્રાપ આપ્યો કે તમે પથ્થર વશ વિચાર કર્યા વિના પર પુરુષ સાથે વર્તન કર્યું છે, માટે "પથ્થર" બની જાવ, પણ આ પથ્થર ને પાવન કરવા અને અહલ્યા નો ઉદ્ધાર કરવા માટે સ્વયં ભગવાન રામે અવતાર ધરવો પડ્યો હતો.   

     રાજા હરિશ્ચંદ્રજી સત્યવાદી હતા અને રાણી તારામતી મહાન સતી હતા, પણ વિશ્વા મિત્રજીએ તેની એવી આકરી કસોટી કરી કે અયોધ્યા ના રાજા હોવા છતાં ચાંડાલ ને ત્યાં વેચાવું પડેલું. જ્યારે કુમાર ને સર્પ ડંસ થયો અને સતિ તેના દેહ ને અગ્નિદાહ આપવા આવ્યા ત્યારે રાજાએ સ્મશાન નો કર આપ્યા વિના દાહ આપવા ની ના પાડી ત્યારે ભગવાને આવવું પડેલું, એ છે સતિ નું તપ.

     સતિ સાવિત્રીજીના પતી સત્યવાન ને મૃત્યુ આપીને તેના આત્મા ને લેવા યમરાજ પધાર્યા ત્યારે સતિ સદેહે યમ ના દરબાર સુધી પહોંચી ગયા અને સત ના આધારે જીવત દાન અપાવેલું. 

     હે નાથ તારી કળા અપરમ પાર છે, તું તારા ભક્તો માટે કે સતિઓ માટે કંઈ પણ કરવા તૈયાર રહે છે, બસ સદા તારી લીલાના દર્શન નહીં તો સ્મરણ કરાવતો રહેજે.  

રચયિતા-
કેદારસિંહજી મે. જાડેજા
ગાંધીધામ
૯૪૨૬૧૪૦૩૬૫
kedarsinhjim.blogspot.com.